Trots op onze Korpsgeschiedenis is een initiatief dat belangrijke momenten uit de kleurrijke geschiedenis van ons Korps Mariniers opnieuw onder de aandacht brengt. Door verhalen over operaties, leiderschap en moed levend te houden, versterken we het historisch besef en de korpsgeest binnen de mariniersgemeenschap. Dit artikel is geschreven om een bijzonder moment uit die geschiedenis te belichten en te laten zien hoe de ervaringen van toen nog steeds betekenis hebben voor de mariniers van vandaag
De tocht naar Chatham
Leestijd: 3 minuten
Chatham 1667: toen mariniers het onmogelijke mogelijk maakten
Op 19 Juni 1667 deden mariniers wat van hen wordt verwacht als de situatie zwaar en onzeker is: zij gingen vooruit, zonder aarzeling. De Nederlandse Republiek was in oorlog met Engeland. Terwijl Engeland dacht dat zijn vloot veilig lag in de haven van Chatham (nabij Londen), voer een Nederlands eskader onder leiding van Michiel de Ruyter recht het vijandelijke gebied binnen.
Aan land stonden ongeveer 900 mariniers, ondersteund door enkele honderden zeelieden van de marine. Geen groot leger, maar een doelgerichte eenheid, geleid door Willem Joseph van Ghent. Bij deze strategische verrassingsactie voerde hij zijn mannen aan vanuit de voorste linie. Zijn opdracht was helder: open de route voor de vloot, wat het ook kost.
Het grootste obstakel lag dwars over een zijrivier van de Thames genaamd de Medway: een zware ijzeren ketting, gespannen tussen forten en schepen. Zolang die ketting intact bleef, was verder varen onmogelijk. Onder vijandelijk vuur gingen mariniers aan land, schakelden de verdediging uit en drongen door tot bij de ketting. Met boten, bijlen en pure mankracht werd zij losgemaakt en doorbroken — terwijl kogels insloegen en terugtrekken nauwelijks mogelijk was.
Toen de ketting eenmaal weg was, lag de weg open. De vloot kon doorstoten naar Chatham en vernietigde daar de vijandelijke vloot. Kort daarna werd zelfs het Engelse vlaggenschip Royal Charles buitgemaakt en weggevoerd. Voor Engeland was dit een zware vernedering. Voor de Republiek was Chatham een keerpunt.
Waarom dit beslissend was: de Republiek had geen ruimte voor een lange oorlog. Met beperkte middelen werd door één gedurfde raid een overmachtige tegenstander tot onderhandelen gedwongen. Chatham verkortte de oorlog en bracht vrede onder gunstige voorwaarden.
Maar Chatham betekende meer dan alleen overwinning. Het liet zien wat mariniers doen wanneer het er echt toe doet: met beperkte aantallen, onder groot risico, openen zij de weg voor het grotere geheel. Die houding — initiatief nemen, verantwoordelijkheid dragen en doorzetten onder druk — klinkt door tot op de dag van vandaag.
Chatham was een van de meeste moedige en gedurfde acties uit onze geschiedenis.
Schilderij
Midden: de rivier de Medway, waar Nederlandse oorlogsschepen dicht op elkaar diep het vijandelijke gebied in varen.
Voorgrond: Langs de oevers links en rechts gaan mariniers aan wal, nemen forten en geschutstellingen in en maken zo de doorgang voor de vloot vrij.
Achtergrond: liggen Engelse schepen vast in de haven, sommige beschadigd of brandend. Dit toont hoe diep de aanval is doorgedrongen: tot in het hart van de vijand.
Midden: de Royal Charles wordt veroverd. Het schilderij laat zien dat samenwerking tussen vloot en mariniers, en het nemen van initiatief, hier de doorslag geven.
